In een dichtbevolkt landje als het onze, wonen mensen vaak dicht op elkaar, en dit lijdt nogal eens tot conflicten. Het burenrecht geeft hiervoor regels: het geeft aan welke rechten en plichten buren ten opzichte van elkaar in acht moeten nemen (boek 5 van het Burgerlijk Wetboek).
Het burenrecht is in principe alleen van toepassing op de eigenaars van naburige erven. Onder een erf wordt verstaan een perceel grond met alle zich daarop bevindende onroerende opstallen, zoals huizen, garages, bomen, planten en dergelijke. Niettemin geldt een aantal bepalingen van het burenrecht ook voor niet-eigenaars die krachtens een bepaalde rechtsverhouding tot de eigenaar gebruik maken van diens erf, zoals huurders en erfpachters.
Het burenrecht is regelend recht, wat betekent, dat u vrij bent om met uw buren andere afspraken te maken. Soms bent u aan afspraken gebonden die de vorige eigenaar met uw buren heeft gemaakt, bijvoorbeeld indien u, toen u het erf kocht, met de vorige eigenaar (verkoper) hebt afgesproken dat u de bestaande afspraken, die deze met de buurman had, eveneens zult naleven. U bent ook aan de afspraken van uw rechtsvoorganger en diens buurman gebonden, wanneer die afspraken op het moment dat u het erf verkreeg reeds waren vastgelegd in de vorm van een erfpacht, erfdienstbaarheid, opstal of appartementsrecht dan wel in de vorm van een kwalitatieve verplichting. In al deze gevallen kan de afspraak alleen door de buurman tegen u worden ingeroepen, wanneer zij, op het moment dat u het erf verkreeg, reeds in een notariële akte was vastgelegd en was ingeschreven in de openbare registers voor registergoederen (kadaster). Dit register is vrij toegankelijk, zodat u al vóór de verkrijging van het erf kon zien of u na de koop rekening zou moeten houden met bepaalde verplichtingen tegenover uw buurman. Als er geen specifieke afspraken zijn gemaakt, kunt u in de wet nagaan, of de situatie waar u mee te maken hebt, hierin is geregeld. Zo zijn in de wet situaties beschreven met betrekking tot erfgrens, erfafscheiding, beplantingen bij de erfgrens, vensters, balkons en overbouw.
Is er niets in de wet geregeld, dan moet aan de hand van de feitelijke omstandigheden van het geval worden bekeken welke oplossing in de gegeven omstandigheden redelijk is, rekening houdend met het belang van beide buren. Kom je er samen niet uit, dan zal een rechter uiteindelijk beslissen wat een redelijke oplossing is. Dan is van te voren vaak moeilijk in te schatten wat de uitkomst van zijn oordeel zal zijn, omdat ook bij rechters het redelijkheidsgevoel verschillend is ontwikkeld.
In alle gevallen verdient het natuurlijk de voorkeur om eerst te proberen in onderling overleg het probleem met de buren op te lossen. Ook u woont immers heel wat prettiger, indien er een normale verstandhouding met de buren is.Ze zeggen immers niet voor niets; een goede buur is beter dan een verre vriend! Hierbij is het handig als je van te voren weet wat je rechten zijn. Wij kunnen u hierbij van dienst zijn, tijdens ons gratis inloopspreekuur (maandagmiddag op het adres Molenstraat 117 te Oss) kunt u vaak al voldoende informatie krijgen. Kom je er samen uit, leg de afspraken dan schriftelijk vast, en onderteken beide deze afspraken. Kom je er niet uit, probeer dan samen een mediator in te schakelen, om te voorkomen dat de verhoudingen op scherp komen te staan, maar een oplossing wordt bereikt die voor beide partijen bevredigend is. Pas wanneer het echt niet mogelijk is om met de buurman op goede voet uw probleem te regelen, resteert er niets anders dan de rechter in te schakelen. Die zal dan een uitspraak doen waaraan alle partijen zijn gebonden.
Tot slot nog een beschrijving van veel voorkomende situaties die regelmatig aan mij worden voorgelegd.
Bomen en struiken
Het burenrecht bepaalt dat "hoog opschietende" bomen niet binnen twee meter van de erfgrens mogen staan, voor heggen en struiken geldt een afstand van een halve meter. Staan er binnen deze twee meter (halve meter) wel hoog opschietende bomen (heggen of struiken), dan kunt u desnoods in rechte eisen dat uw buurman op diens kosten de bomen, struiken en / of heggen volledig verwijdert. Dit is echter niet meer mogelijk als de bomen of struiken er al meer dan twintig jaar staan. Uw vordering om verwijdering te eisen is dan namelijk verjaard, dan kan de rechter nog wel een schadeloosstelling aan u toekennen.
De takken van de bomen en struiken van uw buurman, die over de erfgrens heen hangen, mag u zelf snoeien en verwijderen tot aan de erfgrens. Ook de onder de erfgrens doorschietende wortels mag u verwijderen. Vóórdat u dit doet, dient u uw buurman wel eerst in kennis te stellen van het overhangen van takken en doorschieten van wortels. Hij heeft dan de gelegenheid om zelf maatregelen te treffen die zijn boom of struik niet beschadigen. U zult hem dan, indien snoeien of verwijderen niet anders kan, daartoe op uw erf moeten toelaten. Geeft uw buurman geen gehoor aan uw verzoek om de overhangende takken en doorschietende wortels te verwijderen, dan mag u dit zelf doen. De kosten daarvan kunt u niet aan uw buurman in rekening brengen. Ladderrecht
Voor reparatie of onderhoud van zijn huis kan het noodzakelijk zijn dat uw buurman uw erf moet betreden, omdat de werkzaamheden anders echt niet kunnen worden uitgevoerd. Hij mag dan bijvoorbeeld een ladder op uw terras plaatsen om een nieuw raam te zetten of de dakgoot te repareren. Dit noemt men het zogenaamde 'ladderrecht'.
Indien uw buurman van het ladderrecht gebruik wil maken, dient hij dit aan u mede te delen. U mag dan een geschikt tijdstip bepalen. Maar u kunt niet weigeren dat uw buurman (of de door hem ingeschakelde werklui) uw erf betreedt en daar eventueel de benodigde apparaten en machines plaatst. Als daarbij uw eigendommen worden beschadigd, dient uw buurman die schade te vergoeden. Ook dient uw buurman, op uw verzoek, u te compenseren voor het ongemak dat u ondervindt van het gebruik dat uw buurman van uw erf maakt vanwege diens gerechtvaardigde beroep op het ladderrecht.
Hinder
In beginsel mag een eigenaar (of huurder) met of op zijn erf doen wat hij wil. Derden - zoals de buren - moeten dan ook een bepaalde hinder, die men altijd wel van een ander ondervindt, accepteren. Iedereen heeft zijn muziek wel eens te hard staan en iedereen veroorzaakt, bijvoorbeeld bij verbouwingswerkzaamheden, wel eens trillingen. De bomen van de buren ontnemen altijd wel enig zonlicht en verliezen in de herfst nu eenmaal hun bladeren, waarbij zij voor een deel ook in uw goot en op uw gazon vallen. Dergelijke 'normale' hinder moet u gedogen. Hiertegen kunt u in rechte niets ondernemen. Pas wanneer de hinder dermate ernstige vormen aanneemt dat dit naar algemene maatschappelijke normen onaanvaardbaar is, kan er sprake zijn van onrechtmatige hinder en kunt u eventueel hiertegen optreden. U dient dan wel te bewijzen dat deze vorm van hinder zo ernstig is, dat deze onrechtmatig is.
18 augustus 2009 Mr. Jacqueline Lauwen, advocaat Van Zandvoort advocaten Oss
|
